|
Sağlık hepimiz için en önemli değerdir. Varlığında anlayamadığımız kıymetini
kaybedince anlar, hastalandığımızda sağlığımızın mutluluğumuzda ne kadar önemli
bir payı olduğunu fark ederiz. Hasta olduğumuzda sadece fiziken değil, ruhen de
farklılaşırız. Kendimizi güvensiz işe yaramaz hisseder, kimimiz hiç bir şey
eskisi gibi olmayacak sanarak içine kapanır, kimimiz öfkeyle başkalarına
saldırganlaşır, kimimiz de çocukça davranışlar geliştiririz. Geleceğimizden
kaygılanır, kendimizi cezalandırılmış ve kısıtlanmış hisseder, hayatın anlamsız
olduğu düşüncesine kapılabiliriz. Bütün bu duygular tıpkı hastalıklar gibi,
hekimler de dahil hepimizin başına gelebilir ve aslında normaldir. Hastalık,
kişilere 'hasta psikolojisi' dediğimiz, sağlığımıza yeniden kavuştuğumuzda
kaybolacak olan ayrı bir yük yükler.
Sağlık kurumuna, hem bozulan sağlığımızı yeniden kazanmayı hem de eskisi gibi
mutlu olmayı bekleyerek başvururuz. Burada karşımıza çıkan, günlük hayatımızda
görmediğimiz uygulamalar ve karmaşık işlemler karşısında daha çok şaşırır, bazen
ne yapacağımızı bilemeyiz. İşte bu noktada İBNİSİNA HASTANESİ sizi hem
sağlığınıza kavuşturma, hem de bunu hangi yolla yapacağınız konusunda sizi
bilgilendirme sorumluluğunu sahiplenmektedir.
Hasta haklarının amaçları
• Hastaların desteklenmesi ve toplumsal açıdan güçlendirilmesidir.
• Hastalara sağlık hizmetlerinden tam yararlanma konusunda yardım etmek.
• Hasta-sağlık çalışanı ilişkilerini desteklemek ve geliştirmek.
• Hasta eğitimini genel bir uygulama haline getirerek sağlık hizmeti etkinliğini
artırmak.
• Sağlık hizmeti alan, sunan ve aracılık eden kişi ve kurumlar arasında
işbirliği ve iletişim fırsatları yaratmak, var olanları güçlendirmek, böylelikle
daha etkin ve güvenilir bir model oluşturmak.
• Hasta haklarıyla ilgili başvuru mekanizmaları oluşturarak sağlık hizmeti
ortamında iç kontrolü sağlamak.
Hasta ve hasta yakını hakları
Tüm bu hakların amacı 'insan sağlığının yüksek düzeyde korunmasını' ve sağlık
hizmetlerinin yüksek kalitede verilmesini sağlamaktır. Haklar, vatandaşların ve
sağlık tedavisinde payı olanların hem görev hem de sorumlulukları ile
ilişkilidir.
Koruyucu tedbirlerin alınması hakkı
Her birey hastalıktan korunmak için uygun hizmet alma hakkına sahiptir. Bu amaca
ulaşmak için sağlık hizmetlerinin görevi, sağlık hizmetlerinden ve bilimsel
araştırma sonuçları ile teknolojik yeniliklerden herkesin yararlanmasını
sağlamaktır.
Yararlanma hakkı
Her birey sağlık ihtiyaçlarının karşılanması için sağlık hizmetlerinden
yararlanma hakkına sahiptir. Sağlık hizmetleri herkese eşit olarak verilmeli ve
hastalığın türü, zamanı, ikamet yeri veya mali kaynaklar konusunda ayrım
yapılmamalıdır.
Bilgi hakkı
Her birey kendi sağlık durumu hakkında, mevcut sağlık hizmetleri ve onlardan
nasıl yararlanabileceği konusunda ve tüm bilimsel araştırma ve teknolojik
yenilikler ile ilgili bilgi alma hakkına sahiptir. Sağlık hizmetleri, sağlık
hizmeti verenler, hastanın kolay ulaşabileceği ve anlayacağı dilde bilgi vermek
zorundadır. Hastaların kendi dosyalarında ve kayıtlarında kendileri ve
hastalıkları ile ilgili bulunan bilgileri alma, fotokopi ile çoğaltma, soru
sorma ve hata varsa onların düzeltilmesini talep etme hakkı vardır.
Rıza (onay) hakkı
Kendi sağlığı ile ilgili kararlara iştirak edebilmesi için her birey ilgili
bilgileri alma hakkına sahiptir. Bu bilgiler bilimsel araştırmalara katılım
dahil olmak üzere herhangi bir işlem ve tedavi için şarttır.
Sağlık hizmeti verenler gerçekleşecek herhangi bir ameliyat veya tedaviye
ilişkin tüm bilgileri -riskleri, sıkıntıları, yan etkileri ve alternatif
durumları ile ilgili bilgiler dahil olmak üzere- hastalara vermek zorundadır.
Hastanın tedavi veya tıbbi müdahaleye itiraz etme hakkı veya tedavi sürecinde
kararını değiştirip devam edilmesine karşı itiraz etme hakkı vardır. Hasta
sağlık durumu ile ilgili bilgilendirilme konusuna itiraz hakkına sahiptir.
Özgür seçim hakkı
Yeterli bilgiye sahip her birey, farklı tedavi yöntemleri ve tedaviyi verecek
kişiler arasında seçim yapma hakkına sahiptir. Hasta, hangi teşhis ve tedavi
yönteminin kullanılacağı ve doktor, uzman veya hastane seçimi konularında karar
verme hakkına sahiptir. Sağlık hizmetleri, bu tedaviyi uygulayacak çeşitli
sağlık kurumları ve doktorlar ile alınan sonuçlar hakkında bilgi vererek, bu
hakkın kullanılabileceğini temin etmelidirler. Bu hakkın kullanımını kısıtlayan
tüm engeller kaldırılmalıdır.
Özel ve gizlilik hakkı
Her birey kişisel bilgilerinin; sağlık durumu, yapılan teşhis ve tedavi
konularında bilginin yanı sıra teşhis ve tedavi yapılırken veya özel
ziyaretlerinin gizliliğinin muhafazası hususunda, gizli tutulmasını talep etme
hakkına sahiptir. Bir bireyin sağlık durumuna veya ona uygulanan tedaviye
ilişkin bilgi ve veriler gizli olmalı ve muhafaza edilmelidir. Tıbbi müdahale
sırasında bile kişisel gizliliğe saygı gösterilmeli, yani uygun ortamda
yapılmalı ve gerçekten orada bulunması gerekli olan kişiler nezdinde
yapılmalıdır.
Hastaların vaktine saygı
Her birey hızlı ve önceden belirtilen süre içerisinde gerekli tedaviyi alma
hakkına sahiptir. Bu hak tedavinin her aşaması için geçerlidir. Belli bir süre
içinde verilmesi gereken hizmetler dikkate alınarak, bekleme sürelerinin
belirlenmesi sağlık hizmetlerinin görevidir. Önceden belirlenen süre içerisinde
sağlık hizmeti verilemezse, aynı kalitede alternatif hizmetler kullanım ihtimali
garanti edilmeli ve bundan kaynaklanan harcamalar makul bir süre içerisinde
hastalara geri ödenmelidir.
Doktorlar, hastalarına bilgi verme süresi dahil olmak üzere yeterli zaman
ayırmalıdır.
Saygınlık görme
Her bireyin saygı, itina ve ihtimam gösterilerek, güleryüzlü, nazik, şefkatli ve
hijyenik şartlar sağlanmış, gürültü ve rahatsız edici bütün etkenler bertaraf
edilmiş bir ortamda sağlık hizmeti alma hakkı vardır.
Dini vecibeleri yerine getirme
Her bireyin, kuruluşun imkanları ölçüsünde ve idarece alınan tedbirler
çerçevesinde, dini vecibelerini yerine getirme hakkı vardır.
Ziyaret ve refakatçi hakkı
Her bireyin, kurum tarafından belirlenen usul ve esaslara uygun olarak ziyaretçi
kabul etme, mevzuat ve imkanlar ölçüsünde ve hekimin uygun görmesi durumunda
refakatçi bulundurmayı isteme hakkı vardır.
Kalite standartları hakkı
Her birey, yüksek kalitede sağlık hizmetinden yararlanma hakkına sahiptir.
Kaliteli sağlık hizmeti hakkı, sağlık kurumları ve sağlık personelinin teknik
performans, konfor ve insan ilişkileri açısından tatmin edici seviyelerde sunum
yapmasını gerektirir.
Güvenlik
Kötü işleyen sağlık hizmetlerinden, tıbbi yanlışlık ve hatalardan meydana gelen
zararlardan her bir bireyin korunma hakkı vardır ve yüksek güvenlik
standartlarını karşılayan sağlık hizmetleri ve tedavilerinden de yararlanma
hakkı vardır.
Yenilik hakkı
Her birey uluslararası standartlara göre, yeniliklerden -teşhis prosedürleri
dahil olmak üzere- yararlanma hakkına sahiptir. Sağlık hizmetlerinin görevi,
özellikle az rastlanan hastalıkları dikkate alarak araştırmalar yapmak ve onları
desteklemektir.
Gereksiz ağrı/acı ve sıkıntıdan sakınma hakkı
Her birey hastalığının her evresinde, mümkün olduğu ölçüde acı ve sıkıntıdan
korunma hakkına sahiptir. Sağlık Hizmetleri, bu amaçla hastanın tedavisinin
kolay ve rahat geçmesi için gerekli tedbirleri almalıdır.
Kişisel tedavi hakkı
Her birey kendi kişisel ihtiyaçlarına göre teşhis ve tedavi programlarını
yönlendirme hakkına sahiptir. Sağlık Hizmetleri, bu amaçla tedavi hakkını her
zaman ilk sırada tutan esnek programlar temin etmelidir.
Şikayet hakkı
Her bireyin bir zarar gördüğünde şikayette bulunma hakkı vardır. Sağlık
Hizmetleri, hastalara sahip oldukları haklar konusunda bilgi vermelidir.
Şikayet, belli bir süre içerisinde sağlık hizmetleri yetkilileri tarafından
yazılı olarak cevaplandırılmalıdır.
Tazminat hakkı
Sağlık tedavisi sırasında fiziksel veya manevi ve psikolojik zarar gören bireyin
kısa bir sürede tazminat alma hakkı vardır. Sağlık Hizmetleri, sorumluluğun
gerçekte kimde olduğu tespit edilemese bile, zararın nedeni ve önemi ne olursa
olsun tazminat hakkının her zaman var olduğunu temin etmelidir.
Hasta ve hasta yakını sorumlulukları
Hasta ve yakınlarının sağlık bilgilerinin değerlendirilmesi, tanı ve tedavinin
sağlanmasında gerekli olduğundan, bu bilgileri hastanın tedavi ve bakımından
doğrudan sorumlu olan kişilere tam ve doğru olarak aktarmak hasta ve
yakınlarının sorumluluğundadır.
Hasta ve yakınları tanı ve tedaviyle ilgili açıklamaları anlamakta güçlük
çektiklerinde, bu durumu hastanın bakımından sorumlu kişilere bildirmeli ve akla
gelen tüm soruları sormalıdır.
Hasta ve yakınları, tedavi ve izleme sürecinde karşılaştıkları beklenmedik
gelişmeleri hastanın bakımından sorumlu kişilere bildirmelidir.
Hasta ve yakınları, hastanın tıbbi durumu hakkında bilgilendirildikten ve
açıklamaları doğru anlayıp anlamadıklarından hastanın bakımından sorumlu
kişilerle birlikte tekrar değerlendirdikten sonra, alınacak kararlara aktif
olarak katılmalı, yapılan tedaviye onay verip vermediğini bildirmelidir.
Hastanın sağlığıyla ilgisi olan ve gereksinim duyulan konularda, ilgili
birimlere nasıl ulaşılacağı ve buralardan nasıl yararlanılacağı hakkındaki soru
ve görüşlerini kurumun ilgili birimlerine iletmelidir.
Ad, soyad, adres, telefon, kayıt numarası gibi temel bilgilerin değişmesi
durumunda kurumu bilgilendirmelidir.
Hasta ve yakınları, randevu zamanına bağlı kalmalı ve gecikmeleri önlemeli,
gecikme olduğu durumlarda diğer hastaların önce görülmelerini sağlayarak kuruma
yardımcı olmalıdır.
Hasta ve yakınlarının aldıkları sağlık hizmetinin mali sorumluluğu ya da sağlık
güvence sistemiyle ilgili konular hasta ve yakınlarına aittir.
Hasta ve yakınları, diğer hastaların ve sağlık çalışanlarının haklarını göz
önünde bulundurmalıdır.
|